Ipamorelin

Opis produktu

Czym jest Ipamorelina?

Ipamorelina (NNC 26-0161) jest syntetycznym pentapeptydem (peptydem złożonym z pięciu aminokwasów) o sekwencji Aib-His-D-2-Nal-D-Phe-Lys-NH₂. Została opracowana przez duńską firmę Novo Nordisk pod koniec lat 90. jako pochodna peptydu uwalniającego hormon wzrostu (GHRP-1).

Ipamorelina należy do klasy sekretagogów hormonu wzrostu (GHS), czyli substancji stymulujących wydzielanie endogennego hormonu wzrostu przez przysadkę. Klasyfikuje się ją jako agonistę receptora sekretagogów hormonu wzrostu (GHS-R1a), znanego także jako receptor greliny - endogennego hormonu produkowanego głównie w żołądku.

Unikalną cechą ipamoreliny, odróżniającą ją od innych peptydów tej klasy (takich jak GHRP-2 lub GHRP-6), jest wysoka selektywność wobec uwalniania hormonu wzrostu bez istotnego wpływu na wydzielanie innych hormonów przysadkowych.

Mechanizm działania

Ipamorelina działa przez precyzyjną aktywację receptora GHS-R1a, prowadząc do kaskady zdarzeń molekularnych:

Aktywacja receptora greliny (GHS-R1a) – Ipamorelina naśladuje działanie greliny, wiążąc się z jej receptorem w przysadce. Zwiększa to produkcję cyklicznego AMP (cAMP) w komórkach somatotropowych, co stymuluje syntezę i uwalnianie hormonu wzrostu (GH).

Selektywność hormonalna – W badaniach na świniach ipamorelina istotnie zwiększała poziomy GH w osoczu bez znaczących zmian stężeń ACTH, kortyzolu, prolaktyny, FSH, LH ani TSH. Ta selektywność odróżnia ją od GHRP-2 i GHRP-6, które zwiększają także poziomy kortyzolu i ACTH.

Pulsacyjne uwalnianie GH – Ipamorelina indukuje fizjologiczny, pulsacyjny wzorzec uwalniania hormonu wzrostu, naśladując naturalne rytmy dobowe. Szczyt stężenia GH występuje około 40 minut po podaniu, po czym poziom szybko wraca do wartości wyjściowych.

Kaskada IGF-1 – Podwyższone poziomy GH stymulują wątrobę do produkcji insulinopodobnego czynnika wzrostu 1 (IGF-1), który pośredniczy w wielu anabolicznych działaniach hormonu wzrostu na tkanki obwodowe.

Kierunki badań naukowych

Ipamorelina jest przedmiotem badań przedklinicznych i wczesnych badań klinicznych w kilku obszarach terapeutycznych:

Badania składu ciała i metabolizmu

Hormon wzrostu odgrywa kluczową rolę w regulacji metabolizmu tłuszczów i białek. Badania w modelach zwierzęcych analizują wpływ ipamoreliny na lipolizę (rozpad tkanki tłuszczowej), syntezę białek mięśniowych i ogólny skład ciała. W 9-tygodniowym badaniu u myszy z niedoborem GH ipamorelina indukowała przyrost masy bez organomegalii (powiększenia narządów wewnętrznych), co odróżnia ją od egzogennego hormonu wzrostu.

Badania mineralnej gęstości kości

Hormon wzrostu i IGF-1 są ważnymi regulatorami metabolizmu kości. W 12-tygodniowym badaniu u dorosłych samic szczurów ipamorelina zwiększała zawartość mineralną kości (BMC) mierzoną metodą DXA. Wzrost przekroju poprzecznego kości korowej sugeruje stymulację tworzenia kości z okostnej. W innym badaniu u szczurów otrzymujących glikokortykosteroidy ipamorelina czterokrotnie zwiększała tempo okostnowego tworzenia kości, przeciwdziałając katabolicznym efektom steroidów.

Badania wzrostu kości długich

W badaniach na szczurach ipamorelina podawana podskórnie przez 15 dni zwiększała tempo wzrostu kości długich (tempo wzrostu podłużnego) w sposób zależny od dawki. Efekt ten sugeruje potencjalne zastosowania w kontekście zaburzeń wzrostu u dzieci, choć wymaga potwierdzenia w badaniach klinicznych.

Badania gastroenterologiczne

Receptor GHS-R1a jest obecny nie tylko w przysadce, ale także w przewodzie pokarmowym. Badania przedkliniczne w modelach pooperacyjnej niedrożności jelit (POI) wykazały, że ipamorelina przyspiesza opróżnianie żołądka i przywraca motorykę przewodu pokarmowego. W randomizowanym badaniu klinicznym fazy II u pacjentów po resekcji jelita ipamorelina była dobrze tolerowana, chociaż pierwszorzędowe punkty końcowe nie osiągnęły istotności statystycznej.

Badania katabolizmu steroidowego

Glikokortykosteroidy powodują katabolizm białek i osłabienie mięśni. W modelach zwierzęcych ipamorelina zmniejszała nasilioną syntezę mocznika w wątrobie, poprawiała bilans azotowy i normalizowała zawartość azotu w narządach u szczurów leczonych prednizolonem, sugerując potencjał w przeciwdziałaniu skutkom ubocznym przewlekłej terapii steroidowej.

Badania starzenia

Starzenie wiąże się ze spadkiem endogennego wydzielania GH i greliny. Agoniści receptora GHS-R1a są badani pod kątem przywracania bardziej młodzieńczego profilu hormonalnego. Badania na starych myszach z użyciem podobnych agonistów wykazały częściowe przywrócenie funkcji grasicy oraz poprawę masy mięśniowej i gęstości kości.

Kontekst naukowy

Ipamorelina wpisuje się w szerszy obszar badań nad sekretagogami hormonu wzrostu, obejmujący zarówno peptydy (GHRP-2, GHRP-6, heksarelinę), jak i związki niepeptydowe (ibutamoren/MK-677, makimorelinę). W tej klasie związków ipamorelina wyróżnia się:

• Najwyższą selektywnością wobec uwalniania GH wśród peptydowych GHS
• Brakiem istotnego wpływu na oś podwzgórze-przysadka-nadnercza (HPA)
• Profilem bezpieczeństwa porównywalnym z GHRH (hormonem uwalniającym hormon wzrostu)

Makimorelina, niepeptydowy agonista GHS-R1a, uzyskała zatwierdzenie FDA jako test diagnostyczny niedoboru hormonu wzrostu u dorosłych, co wspiera kliniczny potencjał tej klasy związków.

Profil bezpieczeństwa w badaniach

Ipamorelina wykazała korzystny profil bezpieczeństwa w opublikowanych badaniach przedklinicznych i wczesnych badaniach klinicznych:

• W badaniu fazy II u pacjentów po resekcji jelita ipamorelina w dawce 0,03 mg/kg dwa razy dziennie przez 7 dni była dobrze tolerowana
• Najczęstsze działania uboczne obejmowały przemijające reakcje w miejscu wstrzyknięcia
• Nie obserwowano istotnych zmian poziomów ACTH i kortyzolu nawet przy dawkach 200 razy wyższych niż ED50 dla uwalniania GH

Długoterminowy profil bezpieczeństwa wymaga dalszych badań klinicznych.

Bibliografia - najnowsze badania naukowe

1. Sinha DK, Balasubramanian A, Tatem AJ, et al. Beyond the androgen receptor: the role of growth hormone secretagogues in the modern management of body composition in hypogonadal males. Transl Androl Urol. 2020;9(Suppl 2):S149-S159. PMC
2. Ishida J, Saitoh M, Ebner N, et al. Growth hormone secretagogues: history, mechanism of action, and clinical development. JCSM Rapid Commun. 2020;3(1):25-37. Wiley
3. Beck DE, Sweeney WB, McCarter MD; Ipamorelin 201 Study Group.Prospective, randomized, controlled, proof-of-concept study of the Ghrelin mimetic ipamorelin for the management of postoperative ileus in bowel resection patients. Int J Colorectal Dis. 2014;29(12):1527-34. PubMed
4. Raun K, Hansen BS, Johansen NL, et al. Ipamorelin, the first selective growth hormone secretagogue. Eur J Endocrinol. 1998;139(5):552-61. PubMed
5. Andersen NB, Malmlöf K, Johansen PB, et al. The growth hormone secretagogue ipamorelin counteracts glucocorticoid-induced decrease in bone formation of adult rats. Growth Horm IGF Res 2001;11(5):266-72. PubMed
6. Johansen PB, Nowak J, Skjaerbaek C, et al. Ipamorelin, a new growth-hormone-releasing peptide, induces longitudinal bone growth in rats. Growth Horm IGF Res1999;9(2):106-13. PubMed
7. Aagaard NK, Grøfte T, Greisen J, et al. Growth hormone and growth hormone secretagogue effects on nitrogen balance and urea synthesis in steroid treated rats. Growth Horm IGF Res. 2009;19(3):252-8. PubMed
8. Svensson J, Lall S, Dickson SL, et al. The GH secretagogues ipamorelin and GH-releasing peptide-6 increase bone mineral content in adult female rats. J Endocrinol. 2000;165(3):569-77. PubMed
9. Smith RG, Sun Y, Ber E, et al. Ghrelin receptor (GHS-R1A) agonists show potential as interventional agents during aging. Ann N Y Acad Sci 2007;1119:147-64. PubMed
10. Greenwood-Van Meerveld B, Tyler K, Mohammadi E, Pietra C. Efficacy of ipamorelin, a ghrelin mimetic, on gastric dysmotility in a rodent model of postoperative ileus. J Exp Pharmacol. 2012;4:149-55. PMC